«Το πρώτο σου χρέος, εχτελώντας τη θητεία σου στη ράτσα, είναι να νιώσεις μέσα σου όλους τους προγόνους. Το δεύτερο, να φωτίσεις την ορμή τους και να συνεχίσεις το έργο τους. Το τρίτο σου χρέος, να παραδώσεις στο γιο τη μεγάλη εντολή να σε ξεπεράσει.»

Ν. Καζαντζάκης

Ότι παραδίδεται μεταβιβάζεται σε ομάδα σε μια κοινωνία από γενιά σε γενιά  και αφορά τα ήθη – έθιμα, τις αντιλήψεις, τις συμπεριφορές τις αξίες αλλά και τις δραστηριότητες και τις συμπεριφορές.

Η παράδοση μεταβιβάζεται συνήθως  προφορικά και βιωματικά μέσα από την εμπειρία και τη δράση στα πλαίσια της οικογένειας, της  ομάδας ή της κοινότητας . Είναι η κατασταλαγμένη σοφία των προηγούμενων γενεών, που ανταμώνει με το παρόν για να γίνει αφετηρία για το μέλλον.  Μέσα από την παράδοση διαμορφώνεται η ομαδική συνειδητότητα που μετατρέπει τα άτομα από μονάδες σε οργανικό σύνολο, σε μια νέα οντότητα που διαφοροποιείται  από τους άλλους , οριοθετώντας το «εμείς» (δημιουργία ταυτότητας).

Στοιχεία που στοιχειοθετούν την παράδοση μιας περιοχής, είναι το φυσικό περιβάλλον, η γεωγραφική θέση, η μυθολογία,  οι ιστορικές συγκυρίες και οι ιστορικές επιλογές της κοινωνίας, η κοσμοθεωρία των ανθρώπων, το πολιτισμικό περιβάλλον και  οι έξωθεν πολιτισμικές επιρροές, καθώς και ο τρόπος παραγωγής.

Η περιοχή της Αιτωλίας από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα διακρίνεται για την σπάνια φυσική της ομορφιά, το εύφορο έδαφος και τον ενάλιο πλούτο της. Κατοικήθηκε  αδιάλειπτα από την παλαιολιθική εποχή μέχρι σήμερα. Ο τόπος είναι ευνοημένος από τις αντικειμενικές συνθήκες και από τη γεωγραφική του θέση, όχι όμως και από τις συγκυρίες.

Σταυροδρόμι χερσαίων και θαλάσσιων περασμάτων και χοάνη επιρροών είναι η ευρύτερη περιοχή της Αιτωλίας στο πέρασμα του χρόνου,  έτσι η παράδοση του τόπου διατρέχοντας τους αιώνες, έχει ενσωματώσει ποικίλα πολιτισμικά στοιχεία, άλλοτε κρατώντας τα αμετάβλητα και άλλοτε μετασχηματίζοντας ή και αφήνοντάς τα να χαθούν.

Ο λαογραφικός πλούτος της περιοχής που αφορά τον   εορταστικό κύκλο (Αιτωλικά πανηγύρια), αλλά και την καθημερινότητα των ανθρώπων (ψαράδικη ζωή) παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον.

Τα πανηγύρια

Η λέξη πανηγύρι είναι λαϊκή και καθιερωμένη εκφορά της αρχαίας λέξης πανήγυρις(<πᾶς+ἄγυρις),, που σημαίνει συνάθροιση πλήθους, αγορά.

Το πανηγύρι ικανοποιεί την  διαχρονική ανάγκη που νιώθουν οι άνθρωποι να μαζευτούν, να διασκεδάσουν, να γιορτάσουν, να χαρούν  Το κρασί, η μουσική, το τραγούδι, ο χορός και η καλή παρέα ξεκουράζουν και απελευθερώνουν τον άνθρωπο  από τα δεσμά της καθημερινότητας δρουν αναζωογονητικά του δίνουν ελπίδα και αισιοδοξία. Το πανηγύρι αποτελεί έναν από τους μακροβιότερους ελληνικούς θεσμούς

O Στρατής Μυριβήλης γράφει: «Είναι αλήθεια πως δεν υπάρχει γένος πιο φιλεόρτιο από το δικό μας. Ζούμε περιμένοντας κάποια γιορτή… και είναι τούτα τα πανηγύρια γεμάτα ωραία έθιμα, λεβεντιά, χορούς και τραγούδια, που βαστούν από την Αρχαιότητα…… Για να γνωρίσουμε τον Ελληνικό μας εαυτό, πρέπει να συνειδητοποιήσουμε τα στοιχεία από τα οποία αποτελείται η ψυχοπνευματική μας προσωπικότητα. Από πού προερχόμαστε. Ποιες είναι οι ρίζες μας. Πώς φτάσαμε  να ‘μαστε εδώ που είμαστε…».

Στην Τουρκοκρατία, υπήρχε μια σχετική ελευθερία για την τέλεση των πανηγυριών.

Τα πανηγύρια έπαιξαν σημαντικό ρόλο στη διατήρηση της ελληνικότητάς μας, αφενός γιατί μέσα από τους χορούς και τα τραγούδια οι κατακτημένοι συνειδητοποιούσαν την καταγωγή τους και μάθαιναν την ιστορία τους -κυρίως οι νέοι- και αφετέρου συνέβαλαν στον επαναστατικό αγώνα, Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά ο παροιμιακός λόγος, «τα πανηγύρια έκαναν την επανάσταση».